Met een beetje moed, een vleugje wetenschap en heel veel taffeta, konden twee families ontsnappen aan de onderdrukking in Oost‑Duitsland. Maar hoe hebben ze dat gedaan?

In 1979 konden twee families ontsnappen uit Oost‑Duitsland in hun zelfgemaakte heteluchtballon. Ze vlogen ongeveer 28 minuten op -8 graden Celsius weer en landden veilig 10 kilometer van de grens.

Wat gebeurde er in Oost‑Duitsland?

Oost‑Duitsland was geïsoleerd door de Berlijnse Muur. De muur was zwaar bewapend met soldaten en landmijnen om te voorkomen dat hun burgers naar de westelijke kant van Duitsland ontsnapten. In feite kregen grenspatrouilles specifieke instructies om iedereen zonder toestemming te stoppen die probeerde door te gaan. Ze mochten brute kracht of welke middelen dan ook gebruiken om dit te voorkomen.

Een van de belangrijkste redenen waarom mensen Oost‑Duitsland wilden verlaten was vanwege het communisme. Verschillende probeerden te vertrekken maar niet allen waren succesvol. (Bron: CNet)

Wat was het verhaal achter de heteluchtballon?

Peter Strelzyk en Günter Wetzel waren collega's bij een lokale kunststoffabriek. Ze waren al jaren vrienden en deelden de gemeenschappelijke wens om het land te ontvluchten. Op 7 maart 1978 stemden ze ermee in samen te werken aan hun grote ontsnapping.

Strelzyk was elektricien en voormalig monteur bij de Duitse luchtmacht. Wetzel was van beroep metselaar. Met hun vaardigheden en kennis begonnen ze te brainstormen. Ze dachten aanvankelijk aan het bouwen van een helikopter maar realiseerden zich dat ze een motor nodig hadden die krachtig genoeg was voor de klus.

Tijdens het kijken naar een televisieprogramma over ballonvaren besloten ze in plaats daarvan een heteluchtballon te construeren. (Bron: CNet)

Hoe maakten ze de heteluchtballon?

Strelzyk en Wetzel begonnen onderzoek te doen naar ballonnen. Ze planden te ontsnappen met hun families; echtgenotes en al hun kinderen. Ze schatten het totale gewicht op ongeveer 750 kilogram. Volgens hun berekening zou de ballon die dit gewicht kon tillen minstens 2.000 kubieke meter moeten bevatten en verwarmd moeten worden tot 100 graden Celsius. Vervolgens schatten ze de hoeveelheid materiaal die ze voor hun ballon nodig hadden. Volgens hun schattingen hadden ze ongeveer 8.600 vierkante voet nodig.

Aangezien ze in het kleine stadje Pößneck woonden, was het niet gemakkelijk om grote hoeveelheden stof te verzamelen zonder op te vallen. Ze probeerden materiaal te verzamelen uit naburige dorpen, maar dat lukte helaas niet. Uiteindelijk reisden ze 50 kilometer verder en vonden een winkel die hen kon voorzien van wat ze nodig hadden – 850 meter stof.

Het duo bewaarde de stof in het huis van Wetzel. Ze sneden en naaiën op de slaapkamer op de tweede verdieping, en naarmate de ballon groter werd, moesten ze hun werkzaamheden verplaatsen naar de kelder waar het makkelijker was om te manoeuvreren.

Het volgende wat ze nodig hadden was een propaanbrandstoftoevoer om de ballon te starten. Ze modificeerden een kookpijp en verbonden deze met een gascilinder. Ze maakten de mand van een stalen frame in plaats van er een van wilg te weven. (Bron: CNet)

Was de ontsnapping succesvol?

Helaas werkte hun plan niet bij de eerste poging. Het kostte hen drie pogingen en ongeveer anderhalf jaar om hun ballon operationeel te krijgen voor de ontsnapping. Ze landden in Naila waar ze landden, begonnen ze te werken in de omgeving maar werden ze onder druk gezet door Stasi‑spionnen. Dit leidde ertoe dat ze naar verschillende plaatsen verhuisden.

Na de Duitse hereniging in 1990 besloten de Strelzyks terug te keren naar hun geboorteplaats terwijl de Wetzels in Beieren bleven. (Bron: CNet)