Ken Murray, een arts, beschreef in zijn essay 'How Doctors Die' collega’s die chemotherapie, chirurgie en intensieve zorg afwezen zodra hun eigen ziekte terminale vormen aannam; zij kozen voor comfort thuis in plaats van agressieve behandeling [7]. Hij schreef dat de meest voorkomende gang van zaken – waarbij patiënten elke beschikbare interventie accepteren – te wijten is aan angst, gebrekkige communicatie en onrealistische verwachtingen over wat behandelingen kunnen bereiken [7].
Het juridische instrument achter veel van deze keuzes dateert uit 1967, toen de advocaat Luis Kutner uit Illinois in een toespraak voor de Euthanasia Society of America het concept van een levenstestament introduceerde; twee jaar later publiceerde hij dit idee in een juridisch tijdschrift [4]. Een levenstestament bevat de behandelvoorkeuren van een persoon en wordt pas van kracht zodra die persoon geen geïnformeerde toestemming meer kan geven [4]. In 2007 had 41 procent van de Amerikanen zo’n document ingevuld [4]. De federale Patient Self-Determination Act, van kracht sinds december 1991, verplicht ziekenhuizen, verpleeghuizen en thuiszorgorganisaties patiënten te informeren over hun recht op het opstellen van dergelijke wilsverklaringen volgens de staatswetgeving [4].
Vervolgens schreef Murray 'Doctors Really Do Die Differently', waarin studies werden samengebracht die aantonen dat een aanzienlijk percentage artsen een vooruitgaande wilsverklaring heeft ingevuld, terwijl het grote publiek dit nauwelijks doet [6]. In dit essay stelde hij dat artsen, die reanimatie van dichtbij hebben meegemaakt, zelf minder reanimatie wensen en thuis willen sterven zonder invasieve behandelingen [6].
In 2017 overleefden 7.000 van de 26.000 patiënten die in een ziekenhuis gereanimeerd werden, wat neerkomt op een overlevingspercentage van 26 procent [2]. Ziekenhuizen publiceren dergelijke cijfers wanneer ze patiënten en hun familie informeren over bevelen tot niet-reanimeren [2].
Buiten ziekenhuizen overleefden in 2018 8.000 van de 80.000 mensen, ongeveer 10 procent [2]. Wanneer omstanders een automatische externe defibrillator gebruikten, steeg het overlevingspercentage tot 35 procent; bij arrestaties op openbare plaatsen was dit 21 procent – beide waarden hoger dan het gemiddelde thuis [2]. Bejaarden in verpleeghuizen hadden een overlevingskans die ongeveer de helft tot driekwart van het gemiddelde bedroeg [2]. Lichamelijke verwondingen komen vaak voor: 13 procent van de gereanimeerde patiënten heeft gebroken botten; daarnaast is er een onbekend aantal mensen met gebroken kraakbeen dat geluid kan maken dat lijkt op brekende botten [2].
Borstcompressies zorgen ervoor dat zuurstofrijk bloed naar de hersenen en het hart stroomt, maar ze brengen het hart zelden zelfstandig weer op gang [3]. Meestal is een elektrische schok nodig, en die werkt alleen bij ventrikelfibrillatie of pulslos ventriculair tachycardie [3]. Na ongeveer vier minuten zonder bloedtoevoer begint de hersenbeschadiging; na ongeveer zeven minuten is deze onomkeerbaar. Daarom is reanimatie meestal alleen effectief wanneer deze binnen dat tijdsvenster wordt gestart [3].
Bij het nemen van beslissingen spelen meer factoren een rol dan alleen overlevingspercentages. Interviews met 26 patiënten die kozen voor een bevel tot niet-reanimeren en 16 patiënten die voor volledige reanimatie kozen in Toronto tussen 2006 en 2009 toonden aan dat beslissingen gebaseerd waren op persoonlijke factoren zoals gezondheid en levensstijl, relationele factoren zoals familie of maatschappij, en filosofische overwegingen [2]. Een onderzoek onder 26.000 patiënten wees uit dat bevelen tot niet-reanimeren ongelijkmatig voorkomen: bij elk van de tien ziektegraden, van gezond tot ernstig ziek, had tussen 7 en 36 procent van de patiënten zo’n bevel [2].
Een enquête uit 2010 onder meer dan 10.000 Amerikaanse artsen toonde aan dat 23,6 procent levensreddende behandelingen zou aanbevelen of toedienen die zij als nutteloos beschouwden; 37 procent zou dit niet doen, en 39,4 procent antwoordde 'dat hangt ervan af' [5]. Medische nutteloosheid wordt meestal onderverdeeld in kwantitatieve nutteloosheid, gebaseerd op numerieke waarschijnlijkheden, en kwalitatieve nutteloosheid, gebaseerd op de kwaliteit van het behandelresultaat [5]. Er zijn zowel financiële als klinische consequenties: in de meeste ontwikkelde landen vallen de zorgkosten in de laatste 12 levensmaanden voor ongeveer 10 procent van de totale medische uitgaven; in de laatste drie levensjaren kan dit oplopen tot 25 procent [1]. Vooruitgaande zorgplanning, waarbij wensen vóór een crisis worden vastgelegd, wordt echter nog steeds weinig toegepast [1].




